Administracja Stanów Zjednoczonych uruchomiła nowy portal internetowy – freedom.gov – który ma umożliwiać użytkownikom na całym świecie omijanie rządowych ograniczeń dostępu do treści. Według doniesień agencji Reuters projekt ma pozwolić m.in. Europejczykom przeglądać materiały blokowane na podstawie przepisów dotyczących mowy nienawiści czy treści terrorystycznych – donosi theguardian.com.
Jak czytamy, na stronie widnieje grafika konia widmo galopującego nad Ziemią. Towarzyszy mu hasło: „Informacja to siła. Odzyskaj swoje prawo człowieka do wolności wypowiedzi. Przygotuj się”.
Choć portal został opracowany przez Departament Stanu, jego domeną zarządza Agencja ds. Cyberbezpieczeństwa i Bezpieczeństwa Infrastruktury (CISA), działająca w ramach Departamentu Bezpieczeństwa Wewnętrznego (DHS). CISA zapewnia, że odpowiada jedynie za przyznawanie domen .gov zweryfikowanym instytucjom rządowym i nie kontroluje treści publikowanych na tych stronach.
Od „Internet Freedom” do scentralizowanego systemu
Projekt pojawia się po ograniczeniu programu „Internet Freedom”, który przez ponad dekadę finansował rozwój otwartych narzędzi do omijania cenzury w krajach takich jak Iran, Mjanma, Kuba czy Wenezuela. Program przekazał na ten cel ponad 500 mln dol. Tworzone w jego ramach rozwiązania były rozproszone, oparte na otwartym kodzie i projektowane tak, by chronić prywatność użytkowników – pisze theguardian.com.
Zdaniem części ekspertów freedom.gov stanowi próbę przekierowania i upolitycznienia tej inicjatywy. Andrew Ford Lyons, konsultant ds. bezpieczeństwa cyfrowego, zwraca uwagę, że zamiast wspierać zdecentralizowane projekty chroniące prywatność, nowe rozwiązanie wydaje się koncentrować ruch internetowy w ramach jednego, scentralizowanego systemu kontrolowanego przez agencję federalną – czytamy.
Były urzędnik USA określił projekt jako „w dużej mierze performatywny”, przypominający raczej konfrontacyjną deklarację polityczną niż neutralne narzędzie technologiczne. Jak stwierdził, „różnice między rządem USA a UE w kwestii wolności słowa nie są niczym nowym na poziomie polityki”. „Jednak taki portal idzie o krok dalej, publicznie ogłaszając, że rząd USA jest zaniepokojony wolnością wypowiedzi nawet wśród naszych europejskich sojuszników” – dodał były urzędnik USA.
Spór z Europą
Portal ma przeciwdziałać nie tyle całkowitym wyłączeniom internetu – jak w Chinach czy Iranie – ile europejskim regulacjom dotyczącym nielegalnych treści, takim jak unijny Akt o usługach cyfrowych (DSA) czy brytyjski Online Safety Act.
Krytycy, w tym ekspertka ds. dezinformacji Nina Jankowicz, twierdzą, że w praktyce może to oznaczać ułatwienie dostępu do mowy nienawiści, pornografii czy materiałów przedstawiających seksualne wykorzystywanie dzieci. Jej zdaniem strona pełni funkcję narzędzia propagandowego, wpisującego się w narrację o obronie wolności słowa przed nadmierną regulacją – dowiadujemy się.
Uruchomienie freedom.gov wpisuje się w szerszy konflikt między administracją USA a Unią Europejską dotyczący regulacji działań gigantów technologicznych. Komisja Europejska prowadzi postępowania wobec platform X i Meta, a w grudniu 2025 roku administracja Trumpa zakazała wjazdu do USA pięciu Europejczykom, w tym byłemu komisarzowi Thierry’emu Bretonowi, w związku z ich pracą nad regulacjami dotyczącymi mowy nienawiści i dezinformacji.
Wątek ten był zapowiadany wcześniej przez wiceprezydenta JD Vance’a podczas Monachijskiej Konferencji Bezpieczeństwa, gdzie krytykował Europę za – jak to określił – odwrót od wolności słowa.
Departament Stanu podkreśla jednak, że USA nie prowadzą programu omijania cenzury skierowanego wyłącznie do Europy, a „wolność cyfrowa” pozostaje jednym z jego priorytetów, w tym przez wspieranie technologii takich jak VPN. (ao)
Źródło: theguardian.com, US builds website that will allow Europeans to view blocked content, Aisha Down, 19.02.2026
