W Polsce działa dziś około 800 tys. influencerów i twórców cyfrowych oraz setki firm i podmiotów współpracujących z branżą. Z myślą o tym dynamicznie rozwijającym się rynku Krajowa Rada Radiofonii i Telewizji przygotowała informator, który w przystępny sposób wyjaśnia zasady funkcjonowania dostawców usług VOD.
Dokument koncentruje się na trzech kluczowych filarach: odpowiedzialności, transparentności i wiarygodności. Omawia obowiązki związane z wpisem do wykazu KRRiT, sprawozdawczością, ochroną małoletnich oraz prawidłowym oznaczaniem treści reklamowych.
Kto musi się zarejestrować?
Obowiązek wpisu do wykazu prowadzonego przez KRRiT zależy od charakteru działalności. Za dostawcę audiowizualnej usługi medialnej na żądanie (VOD) uznaje się twórcę, który prowadzi działalność gospodarczą, publicznie udostępnia materiały wideo możliwe do odtworzenia w dowolnym czasie oraz tworzy i porządkuje katalog treści, na przykład w formie kanału, serii odcinków czy playlist.
Z rejestracji zwolnieni są natomiast twórcy publikujący wyłącznie prywatnie, hobbystycznie lub nieregularnie, a także osoby, dla których wideo stanowi jedynie uzupełnienie podstawowej działalności. Wpisu nie wymagają również osoby prowadzące działalność nierejestrowaną, o ile ich przychody mieszczą się w ustawowych limitach.
Jawność, raporty i archiwizacja
Twórca wpisany do wykazu ma obowiązek jasno informować odbiorców, kto odpowiada za publikowane treści. W widocznym miejscu profilu – na przykład w sekcji „O mnie” – powinny znaleźć się dane identyfikacyjne i kontaktowe. Informator przypomina także o konieczności archiwizowania usuniętych materiałów przez co najmniej 28 dni od zakończenia ich publikacji.
Ponadto, każdy dostawca VOD zobowiązany jest do składania rocznego sprawozdania z wykonywania swoich obowiązków w terminie do 31 marca każdego roku. Do raportu należy dołączyć sprawozdanie finansowe lub kopię zeznania podatkowego.
Dzieci pod szczególną ochroną
Istotną część informatora poświęcono ochronie małoletnich. Twórcy odpowiadają za rzetelną ocenę wpływu publikowanych materiałów na dzieci i młodzież oraz za prawidłowe przypisywanie kategorii wiekowych. KRRiT przygotowało i udostępniło bezpłatny zestaw oznaczeń graficznych, które można stosować w materiałach publikowanych w sieci.
Dokument odnosi się również do zjawiska sharentingu, czyli regularnego udostępniania wizerunku i informacji o dzieciach w mediach społecznościowych. Rada apeluje o szczególną troskę o prywatność i bezpieczeństwo najmłodszych oraz wskazuje dobre praktyki w tym zakresie.
Reklama musi być jasna
Informator przypomina, że każda forma korzyści materialnej – niezależnie od tego, czy jest to wynagrodzenie, barter, rabat czy prezent – nadaje publikacji charakter reklamowy. Takie treści powinny być oznaczane w sposób jasny, jednoznaczny, graficznie wyróżniony oraz w języku polskim, jeśli profil prowadzony jest po polsku.
Dokument zawiera także rekomendacje dotyczące właściwych sformułowań oraz przypomina o kategoriach produktów, których reklamowanie jest prawnie zabronione, takich jak wyroby tytoniowe czy środki odurzające.
Wpis jako element wiarygodności
Jak podkreśla KRRiT, zgłoszenie do wykazu jest bezpłatne i – poza realizacją obowiązku prawnego – może stać się ważnym elementem budowania profesjonalnego wizerunku twórcy. Wpis do publicznego rejestru potwierdza transparentność działalności, wzmacnia zaufanie odbiorców i partnerów biznesowych oraz stanowi dodatkową ścieżkę ochrony w przypadku bezpodstawnego blokowania treści przez platformy społecznościowe.
KRRiT zachęca twórców internetowych do zapoznania się z informatorem, podkreślając, że zawarte w nim wskazówki pomagają prowadzić działalność w sposób świadomy, profesjonalny i zgodny z obowiązującymi przepisami.
Więcej szczegółów dotyczących informatora można znaleźć na stronie. (ao)
