25 lutego 2026 roku Polski System Kaucyjny zainaugurował edukacyjny cykl wideopodcastów „Zwrotne Realia”. Inicjatywa ma na celu uporządkowanie faktów oraz walkę z mitami narastającymi wokół nowej gospodarki odpadami. „Po co to wszystko?” – tak brzmiało pytanie otwierające serię.
To pierwsza tego typu inicjatywa skierowana do handlu i konsumentów, poświęcona systemowi kaucyjnemu funkcjonującemu w Polsce od października 2025 roku.
Szeroka dyskusja w social mediach
W ostatnich miesiącach system kaucyjny był jednym z najbardziej widocznych tematów w polskich mediach. Jak wynika z analizy Instytutu Monitorowania Mediów, od momentu wprowadzenia systemu w październiku 2025 roku o nowych zasadach zwrotu opakowań powstało blisko 99,3 tys. publikacji, których łączny zasięg przekroczył 849,3 mln potencjalnych kontaktów z przekazem. Dane IMM pokazują, że nowa ustawa zainicjowała szeroką debatę społeczną, w której – mimo słusznego, ekologicznego celu – nadal przeważają głosy krytyczne.
Autorzy komentarzy w mediach społecznościowych najczęściej odnosili się do kwestii finansowych, interpretując system jako dodatkowe obciążenie dla konsumentów. Widoczny był także wątek praktyczny. Internauci zwracali uwagę na konieczność przechowywania niezgniecionych opakowań, co często określano „magazynowaniem powietrza”. Mowa była również o chaosie informacyjnym. Komentujący wskazywali na trudności z rozpoznaniem opakowań objętych systemem, niejednolite oznaczenia oraz niejasności dotyczące zasad naliczania i zwrotu kaucji.
Czytaj więcej: „Magazynowanie powietrza”. Jak internauci oceniają system kaucyjny?
Inicjatywa PSK ma być odpowiedzią na chaos informacyjny. Gościnią pierwszego odcinka zrealizowanego w ramach edukacyjnego projektu była wiceministra klimatu i środowiska, Anita Sowińska.
Sklepy sercem systemu
Głównym tematem premierowej rozmowy jest rola placówek handlowych w nowej rzeczywistości. Wiceministra Anita Sowińska wyjaśnia, dlaczego to właśnie placówki handlowe – a nie urzędy czy instytucje publiczne – stały się filarem systemu. Jak podkreśla przedstawicielka ministerstwa, chodzi o bliskość konsumenta: sklepy są bowiem naturalnym punktem kontaktu, znacznie lepiej skomunikowanym z mieszkańcami niż administracja.
Sowińska zwróciła też uwagę na doświadczenie operacyjne placówek handlowych, które udowodniły swoją elastyczność i sprawność procesową m.in. w czasie pandemii. Kluczowe, zdaniem wiceministry, są wsparcie i bezpośredni kontakt z pracownikiem sklepu, zwłaszcza w początkowej fazie wprowadzania automatów i nowych procedur.
Korzyści dla gospodarki i środowiska
W rozmowie wiceministra mówiła o korzyściach wynikających z wprowadzeni systemu. Jak wspomniała, wcześniej poziom zbiórki butelek plastikowych wynosił około 40-45 proc. Nowy system ma podnieść tę wartość do ponad 90 proc., co pozwoli na odzyskanie czystego surowca do produkcji nowych opakowań. „Od 1 października 2025 roku opakowanie ma realną wartość, dlatego przed jego wyrzuceniem każdy się zastanowi, czy chce wyrzucać 50 groszy lub nawet złotówkę. Ponadto, nawet jeśli ktoś zdecyduje się świadomie wyrzucić takie opakowanie na trawnik, obok kosza czy na szlaku – zapewne znajdzie się ktoś, kto to opakowanie podniesie i zaniesie do punktu zbiórki” – mówiła wiceministra Anita Sowińska.
Jak zapowiada Joanna Górecka z PSK, prowadząca program, kolejne odcinki skupią się na konkretach operacyjnych:
- procedurach zwrotu gotówki,
- rozliczeniach finansowych,
- wynagrodzeniach za zbiórkę,
- technologiach wspierających proces.
„Jako operator czujemy odpowiedzialność za edukację. Sklepy są realną twarzą systemu w kontakcie z klientem i chcemy dostarczyć im wiedzę w przystępnej formie” – podkreśla Górecka.
Odcinki „Zwrotnych Realiów” będą publikowane regularnie na oficjalnej stronie psk.pl oraz polskisystemkaucyjny.pl, a także na platformach YouTube oraz Spotify. (mb)
